NAGNUOD ANG DAMGO NI KITO


Si Kito 
Ang pukaw mopahigmata sa nahikatulog, mosanta sa  mga damgo’ng makapakurog, adunay matulog nga ang mga mata magbuka, daw wala pa makatugpa, diay mata ra’y nagsiga. Lain-lain ang pagpukaw. Adunay yugyog, adunay ipaagi sa singgit ug dakong tingog, may  pamukaw’ng  maghaguros, abi nimo’g unos dabo-dabo diay nga nagdala ug daghan’g puspos kay, diay nasayran  ang imong tinagoan, ang tinan-ogan,  sekreto’ng inampingan.  Daghang pangulipas, pangatarungan’g mapukaw dili na katuhoan,  kon ang  kamatuoran mapukaw.

“Salamat kaayo nga misugot ka Digna nga makigsawo uban kanako sa panihapon.  Wala na kuy pangayoon pa.” hinay’ng pamulong ni Kito samtang nagpiyong.

“Hoy, kinsa na si Digna?” singhag ni Kikay sa iyang bana nga naghayang sa higdaanan.

Ang palad
“Ah, Kikay buntag na diay? Nakabasa man gud ko ug magasin  bahin sa romansa. Akong nadamgohan ang nindot nga estorya.” kalma’ng tubag ni Kito.

“Aw, abi ko’g nagbudhi ka kay pusposan ta gyud ka.” ni Kikay nga naulian sa daklit nga kahingangha.  Nawala ang gibating kulba dala sa pangigi.

Pagkasunod buntag.

“Dili na ko. Hunonga na. Wala na intawon koy umoy Melba.” pamulong ni Kito nga nagdala ug agumod piniyong ang mga mata.

“Kito, pagmata na. Naunsa gud ni, una may Digna kang gilitok, karon Melba na pud?” pamukaw ni Kikay.

“Day Kikay salamat nga gipukaw ko nimo. Giurom man ko. Nagkahisgotay  man gud me sa akong mga higala kagabii mahitungod ug mga ungo,  mga mangtas, mga mamalbalay.  Nagdamgo ko ni Melba ang mangtas sa Junquera.”

“Mao ba? Kalain gud paminawon sa imong damgo.”
  
“Yuna pa Kikay,  Pista Senyor man diay karon mangandam sa ko ha aron makaabot ko sa daghang manimba. Maayo ron, dagha'ng palad akong mabasa."

“Hala gyud ka diha Kito,  sigeha gyud nang imong  tinonto, masakpan ra gyud ka sa mga tawo nianang pagbasa-basa sa ilang kapalaran pinaagi sa palad. Magpakaaron-ingnon kang  makamao apan ang tanan diay lunlon tinonto, mag-agad ka lang sa ikatunol. Kon dako ang imong   madawat maayo,  kon gagmay pagkangitngit sa imong pahibalo.”

“Sige Day Kikay molakaw nako ha. Ayaw lang ug kabalaka kay kining akong pangita inantigo.” ni Kito pa ngadto sa iyang kapikas.

“Hala sige, nagdali man kaha ka pero kuydawo ha, basin ug problema nang imong padulngan.” dala kabalaka’ng pulong ni Kikay.

Miabot na lang ang  lawom nga kagabhion. Wala pa mahiuli si Kito.

“Hain na man to si Kito wala pa man mauli? Apason ko hinuon kini sa tubaan basin ug nahubog, wala na  makabarog.”

“Yuna pa, may kasikas man sa kabaret duol sa tubaan? Ako ning tan-awon.”

“Way uwaw imong giilog si Kito gikan kanako!” pulong sa babaye nga hapit na mahuboi sa tanang sapot, kalkag ang buhok. Nakigbugno sa laing babaye nga susama sa nahauna, nagisi-gisi na usab ang sapot niini.

“Ikaw ang walay uwaw,  nagsabot na man unta ta nga dili ta magdungan ug pangayo ni Kito, kay hapit na na siya dili kapalit ug purol pero bintahosa ka.” singgit sa laing babaye. Niining tungora nagkinanlatay na sila sa ilang ariyos.


“Ayaw mo ug pakauwaw ha. Basin ug madunggan ta ni Kikay  pagkadao ra ba ug  alho adtong ikapuspos. Dili ra ba layo dinhi ang akong balay. Na managan lang unya ta. Hunong na mo Melba, Digna.”

“Hoy, mga babayeng pak-an!!! Unsa ni akong nabati? Nag-ilog mo sa akong bana’ng walay nahot? Ug ikaw Kito hala pauli na!”

“Ah, ikaw diay Kikay?”

“Oh, ako ni? Ug mao diay kini sila si Melba ug Digna ang mga babayeng imong gidamgo? Tinuod diay ni silang mga binuhat?”

“Maayo kay miabot ka Kikay. Sa pagkatinuod, ako ni silang mga suki. Mahilig man gud ni silang  magpabasa sa ilang palad.”

“Unya unsa man ning hitaboa nga giilogan man ka nila?

“Mao lagi,  gipul-an sila ug pabasa sa ilang palad, ang akong palad na man pud ang ilang gibasa. Ila kong gipahibalo nga ila kong tabangan nga mabaskog, maulian sa natay-an kong kusog. Unsa ba’ng hitabo nga hasta man akong bulsa ilang gibasa mao’ng kanunay'ng  nihit ko sa  kuwarta.”

“Unswaa?? Hala dali na kay pusposan tika maayo ron kay   wala ka na damgoha.”

“Ayaw intawon Day Kikay,  nahigmata nako. Magbag-o nako. Mosimba na ko ni Senyor Santo Nino."

Wala na panumbalinga pa ni Kikay ang pangaliyupo ni  Kito nga midagan palayo. (KATAPUSAN).

Comments

Popular Posts